ඉරානය සමඟ ඕනෑම ආකාරයක ව්යාපාරික කටයුතුවල නිරත වන රටවල් සඳහා ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය සමඟ සිදුකරන වෙළඳාමේදී 25%ක තීරු බදු අනුපාතයක් පැනවීමට ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් තීරණය කර තිබේ.
ඉරානය තුළ වසර ගණනාවකට පසු හටගෙන ඇති දැවැන්ත විරෝධතා හමුවේ වොෂින්ටනය ප්රතිචාර දක්වමින් සිටින අවස්ථාවක මෙම දැඩි පියවර ගෙන ඇත.
ජනාධිපති ට්රම්ප් සිය 'Truth Social' සමාජ මාධ්ය ගිණුමෙහි සටහනක් තබමින් ප්රකාශ කළේ, මෙම නියෝගය වහාම ක්රියාත්මක වන බවත් එය අවසන් සහ තීරණාත්මක තීන්දුවක් බවත්ය.
ඉරාන භාණ්ඩ අපනයනය කරන ප්රධාන ගමනාන්තයන් වන චීනය, එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්යය සහ ඉන්දියාව වැනි රටවලට මෙම තීරණය සෘජුවම බලපෑම් එල්ල කරනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ.
අස්ථාවර දේශපාලන වාතාවරණය පසුගිය වසරේ ඇමරිකාවේ මිත්ර පාර්ශවයක් වන ඉශ්රායලය සමඟ දින 12ක යුද්ධයක නිරත වූ ඊරානයට එරෙහිව ඇමරිකාව මීට පෙරද දැඩි සම්බාධක පනවා තිබුණි. පසුගිය ජුනි මාසයේදී ඇමරිකානු හමුදා විසින් ඉරානයේ න්යෂ්ටික මධ්යස්ථාන වෙත බෝම්බ ප්රහාර එල්ල කළ අතර, මේ වන විට එරට පවතින විරෝධතා හමුවේ 599 දෙනෙකු පමණ මියගොස් ඇති බව වාර්තා වේ.
නෛතික ගැටලු සහ රාජ්ය තාන්ත්රික ප්රයත්න මෙම නව බදු පැනවීම සම්බන්ධයෙන් ධවල මන්දිර නිල වෙබ් අඩවියේ මෙතෙක් නිල ලේඛනයක් පළ කර නොමැති අතර, මේ සඳහා භාවිතා කරන නෛතික බලතල පිළිබඳවද මෙතෙක් පැහැදිලි කර නැත. එසේම, ට්රම්ප්ගේ දැනට පවතින ඇතැම් තීරු බදු ප්රතිපත්ති සම්බන්ධයෙන් ඇමරිකානු ශ්රේෂ්ඨාධිකරණය හමුවේ නඩුවක්ද පවතී.
ධවල මන්දිර මාධ්ය ලේකම් කැරොලයින් ලෙවිට් මහත්මිය සඳහන් කළේ ගුවන් ප්රහාර ඇතුළු හමුදාමය විකල්පයන් පැවතියද, ජනාධිපතිවරයා සැමවිටම ප්රමුඛතාව ලබා දෙන්නේ රාජ්ය තාන්ත්රික විසඳුම් සඳහා බවයි.
කෙසේ වෙතත්, ඉරානය සමඟ ගනුදෙනු කරන රටවලට පනවන මෙම 25%ක බද්ද හරහා ඉරාන රජය වෙත එල්ල කරන පීඩනය තීව්ර කිරීමට ට්රම්ප් පරිපාලනය බලාපොරොත්තු වේ.
ශ්රී ලංකාව සහ ඉරානය අතර දශක ගණනාවක සිට ශක්තිමත් ආර්ථික සහ වෙළඳ සබඳතා පවතින අතර විශේෂයෙන්ම බලශක්තිය සහ කෘෂිකර්මාන්තය යන අංශ හරහා මෙම ගනුදෙනු ප්රධාන වශයෙන් සිදු වේ.
"තේ වෙනුවට තෙල්" ගනුදෙනුව (Tea-for-Oil Barter Mechanism) මෑත කාලීනව දෙරට අතර ඇති වූ සුවිශේෂීම වෙළඳ එකඟතාවයයි. ශ්රී ලංකාව මීට පෙර ඉරානයෙන් ලබාගත් බොරතෙල් සඳහා ගෙවීමට තිබූ ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 251 ක ණය මුදල පියවීම සඳහා මෙම ක්රමය භාවිතා කරයි. ඉරානයට ඩොලර් ලබා දීම වෙනුවට, ශ්රී ලංකාව සෑම මසකම ඇමරිකානු ඩොලර් මිලියන 5 ක වටිනාකමකින් යුත් තේ (Ceylon Tea) ඉරානයට අපනයනය කරයි. ඉරානයට එරෙහිව පවතින ජාත්යන්තර සම්බාධක මධ්යයේ, බැංකු පද්ධතිය හරහා මුදල් හුවමාරු නොකර ණය පියවීමට සහ තේ වෙළඳපොළ රැක ගැනීමට මෙය විශාල සහයෝගයක් වේ.
උමා ඔය බහුවිධ සංවර්ධන ව්යාපෘතිය ඉරාන රජයේ මූල්ය හා තාක්ෂණික දායකත්වයෙන් නිම කරන ලද දැවැන්ත ව්යාපෘතියකි. මෙගාවොට් 120 ක විදුලි බලයක් ජාතික පද්ධතියට එක් කිරීම සහ ඌව පළාතේ කුඹුරු අක්කර දහස් ගණනකට වාරි ජලය සැපයීම ඉන් අරමුණු කෙරේ. ඉරාන අපනයන සංවර්ධන බැංකුව (EDBI) හරහා මෙයට මුලින් ණය ආධාර සැපයුණු අතර, ඉරාන ඉංජිනේරු සමාගමක් වන 'Farab' මගින් මෙහි ඉදිකිරීම් සිදු කරන ලදී.
ශ්රී ලංකාවේ ප්රධාන තෙල් පිරිපහදුව වන සපුගස්කන්ද පිරිපහදුව මුලින් නිර්මාණය කර ඇත්තේ ඉරාන සැහැල්ලු බොරතෙල් පිරිපහදු කිරීමට ගැළපෙන පරිදිය. මේ හේතුවෙන් තාක්ෂණික වශයෙන් ඉරානය ශ්රී ලංකාවේ බලශක්ති ක්ෂේත්රය සමඟ දැඩිව බැඳී පවතී.
ශ්රී ලංකාවෙන් ඉරානයට තේ ප්රධාන වශයෙන් හා අමතරව පොල් නිෂ්පාදන, රබර් සහ කුළුබඩු අපනයනය කරයි. ඉරානයෙන් ශ්රී ලංකාවට ඛනිජ තෙල් නිෂ්පාදන, රසායනික ද්රව්ය, පළතුරු (ඇපල්, මිදි) සහ පලතුරු යුෂ ආනයනය කරයි
Kaalakanni set ekak rata palanaya karanakota mevani asubha deval saamanyayi. "Ditva" giya vitharai, Dan Meka.
ReplyDeleteදැඩි ආරක්ෂාව යටතේ නේවාසිකව ප්රතිකාර කරන උග්ර මානසික රෝගීන් රඳවා සිටින රෝහලක සිටිය යුතු උග්ර මානසික රෝගියෙක් දේශපාලනයට ඇවිත් කරන විනාෂයක් 😡 මූට හොඳ හෝටලයකින් ලැබෙන දවස වැඩි ඈතක නෑ.
ReplyDelete